jij & de ander

Hoe anderen zullen reageren op je verhaal is onvoorspelbaar. De ander kan: meteen positief reageren, even tijd nodig hebben om te wennen, negatief reageren, … Ondanks de onvoorspelbaarheid is het belangrijk om enkele scenario’s in overweging te nemen naar zelfzorg toe. “Wat gaat het met me doen als… de ander neutraal reageert, kwaad wordt, een voorgevoel had, …?” En vooral, “Wat ga ik in dit geval nodig hebben?”. Je stelt je kwetsbaar op door iets heel persoonlijks te delen. Dit is voor niemand een evidente stap en het is gezond om alert te zijn voor wat steunend of bevestigend is. Het is hierbij zinvol te bepalen of je een steunfiguur of hulpverlener nodig hebt.

De ander zal (mogelijks) tijd nodig hebben om je verhaal een plaats te kunnen geven. Misschien vraagt deze belangrijke persoon even tijd aan jou om te wennen en mee te groeien. Hoewel dit moeilijk voor je kan zijn, maak je hier best ruimte voor. Met andere woorden, neem verder tijd voor jezelf en voor deze voor jou belangrijke persoon, en blijf in gesprek.

Informeren is immers de boodschap. Wanneer een onderwerp niet vertrouwd is, ontstaan snel aannames en foute conclusies. Wat deze persoon over het trans thema kent, is misschien helemaal niet jouw verhaal, of jouw behoefte. Deze mispercepties leiden vaak tot misverstanden. Zo dien je misschien enkele mythes over transgender-zijn te doorbreken, bijvoorbeeld dat niet alle transgender personen operaties verkiezen, of dat gender en seksuele oriëntatie twee verschillende aspecten zijn die identiteit mee vormgeven. Dit aanpakken door de situatie meer begrijpelijk uit te leggen, of anderen gericht door te verwijzen, maakt het hen ook makkelijker om er juist mee om te gaan.

Mindset

Het kan psychisch lastig zijn om niet te voldoen aan de genderverwachtingen die bij je toegewezen geboortegeslacht horen. Er wordt in zekere zin expliciet afstand gedaan van een gevoel van veiligheid, zekerheid en stabiliteit. Toch is het moedig sociale denkpatronen uit te dagen. Niet het systeem rechtvaardigen maar recht doen aan jezelf is zeer waardevol, waardoor persoonlijke trots op zijn plaats is (Van der Toorn, 2018).
Het is daarnaast zinvol bepaalde reacties te reframen en niet persoonlijk te nemen. Bijvoorbeeld “Wat gaan de anderen zeggen/denken?” is een reactie die de ander op jou kan projecteren, maar die ook op zichzelf betrekking heeft. Het is een eerste reflex. Belangrijk is dat de ander begint bij zichzelf: hoe komt het verhaal binnen. Er kan worden vertelt waarom net die ander ingelicht wordt, en het dus nu niet gaat over wat anderen (zouden kunnen) vinden.

Metafoor

Voor veel mensen is de transitie te vergelijken met een sneltrein. De transgender persoon zit al even op deze trein, en vanaf anderen geïnformeerd worden stappen zij er mee op. Niet iedereen reist aan dezelfde snelheid. De persoon wilt heel graag snel vooruit, en kent de weg. Anderen moeten nog wennen, en zijn nog op zoek naar de passende weg. Bijgevolg zal er samen worden toegewerkt naar een gemeenschappelijke snelheid en ontmoetingsplek.

Tips

  • Raadpleeg een steunfiguur om te reflecteren over hoe het verliep
  • Wees geduldig
  • Communiceer open en eerlijk
  • Durf ongepaste reacties af te wenden
  • Weet dat de eerste reacties niet altijd definitief zijn
  • Bekrachtig positieve reacties en negeer negatiev gedrag

Bronnen

  • LGBT Youth Scotland. (n.d.). A coming out guide for trans young people.
  • van der Toorn, J. (2018). Naar een inclusieve werkvloer: seksuele oriëntatie en gender identiteit op het werk. oratie bijzonder hoogleraar “LGBT Workplace Inclusion”, Universiteit Leiden & de Workplace Pride Stichting