trans zorg

Een deel van de totale groep transgender personen gaat vroeg of laat op zoek naar psychische of medische zorg, transgender zorg genoemd. Het is niet altijd makkelijk om de juiste weg te vinden. Onze zorgkaart kan je hierbij helpen. Zoek je meer informatie over de mogelijke stappen in de “gender bevestigende behandeling”, dan kan je terecht op de zorgpagina’s op deze website.

Een gebrek aan specifieke hulpverlening kan ervoor zorgen dat gendervariante personen soms lang alleen blijven met hun gevoelens of dat deze gevoelens zich in negatieve zin ontwikkelen (eenzaamheid, depressie, zelfmoordpogingen) of dat men lange tijd heil zoekt in holebikringen. Op tijd hulp gaan zoeken als je dat nodig hebt, is dus sterk aan te raden.

Uit onderzoek in Vlaanderen blijkt dat transgender personen vaak tot 10 jaar tijd laten tussen zich realiseren wat er speelt en de stap naar de hulpverlening zetten. Hierin is er een verschil tussen vrouwen en mannen. Transgender vrouwen zijn zich pas op latere leeftijd bewust van hun genderidentiteit, en gaan dus ook pas op latere leeftijd hulp gaan zoeken. Zij lijken bovendien, zodra de bewustwording optreedt, gemiddeld genomen vier jaar langer te wachten in vergelijking met de transgender mannen vooraleer ze de stap naar de hulpverlening effectief zetten. De jongere generatie wacht beduidend minder lang vooraleer ze de weg naar de hulpverlening vinden (Motmans, Meier, &T’Sjoen, 2011).

Wanneer transgender personen met een hulpvraag eindelijk hulp durven en kunnen zoeken, starten ze meestal met een zoektocht op het internet. De kwaliteit van de meeste sites laat jammer genoeg vaak te wensen over, al zijn er enkele zeer goede en ondersteunende fora van transgender groepen. Maar niet iedereen wenst of vindt contact met lotgenoten. Uit het Belgische onderzoek kwam naar voren dat slechts 51% van de transgender personen ooit contact had met een transgender organisatie en 15% had ooit contact met een holebi organisatie. In deze transgender organisaties zijn opvallend vaak transgender vrouwen actief aanwezig, voor transgender mannen lijkt er minder georganiseerd. Voor travesties is er al helemaal geen forum in Vlaanderen meer. En toch zijn deze zelfhulp- of praatgroepen voor velen van levensbelang. Beseffen dat men niet alleen is met de transgender gevoelens, is vaak een grote opluchting. Mensen ontmoeten die verder staan in het leven zoals men zich voelt, geeft hoop en inspiratie. Ontdek de praatgroepen hier.

Naast  het feit dat één derde nooit naar een transgender organisatie stapte, bleek uit het onderzoek bovendien dat 40% van de respondenten (nog) geen psychologische of medische hulp had gezocht. De redenen hiervoor waren veelvuldig, maar de vaakst gekozen redenen waren:

  • 45% durft geen hulp te vragen;
  • 44% weet niet waar ze hulp kunnen krijgen;
  • 31% vreest vooroordelen bij hulpverleners;
  • 27% hulpverlening is financieel niet mogelijk.

De hoge kostprijs van de zorgen (consultaties, hormonen, chirurgische ingrepen, epilatie) en de onduidelijkheid met betrekking tot terugbetaling hiervan door verzekeraars en de Rijksdienst voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering (RIZIV), is voor vele transgender personen die psychomedische hulpverlening zoeken, een te hoge drempel. Onder kostprijs vind je concrete richtprijzen en informatie over verzekeringen.

Van de 60% respondenten die wél hulp gezocht hadden, bleek 63% in eerste instantie zich te wenden tot de huisarts of een psycholoog. Helaas hadden deze in minder dan de helft van de gevallen correcte info en konden zij doorverwijzen. Maar liefst 34% van alle trans personen veranderde van hulpverlener omwille van diens negatieve reactie (Motmans, 2009). Om de eerstelijnszorg beter te informeren en te sensibiliseren over de mogelijkheden in transgender zorg, werd door het Transgender Infopunt een zorgpad ontwikkeld.

De laatste jaren zit de instroom in de transgender zorg in een serieuze lift. In tien jaar tijd is het aantal nieuwe cliënten aan het UZ Gent bijvoorbeeld maar liefst verdrievoudigd. Dit zorgt helaas voor langere wachttijden.

Bronnen: