school

Voor kinderen en jongeren kan de schoolcontext een moeilijke omgeving zijn om zichzelf te kunnen/durven zijn. Transgender jongeren weten niet altijd goed hoe en aan wie ze op school over hun gevoelens kunnen vertellen. Ook voor transgender ouders met kinderen is het vaak zoeken hoe men de directie of leerkrachten kan inlichten. Op de pagina vertellen vind je alvast heel wat tips.

Daarnaast kunnen ook scholen en CLB-medewerkers veel vragen hebben over hoe ze het best omgaan met een transgender leerling, leerkracht of ouder, of zijn op zoek naar hoe ze dit thema in de klas kunnen aankaarten. Onderzoeksdata of informatie in verband met gendervariante personen in het onderwijs is er nauwelijks in ons land. En een effectief schoolbeleid dat rekening houdt met genderdiversiteit, is vaak ver zoek. Met deze pagina’s zetten we je alvast op weg.

Middelbare schoolomgevingen zijn dikwijls moeilijker voor transgender jongeren, omdat er enerzijds een grote druk uitgaat van de leeftijdsgenoten om te conformeren aan de heersende gendernormen, anderzijds omdat er vaak een totaal gebrek is aan informatie over het transgenderthema (Beemyn, 2004). Uit onderzoek is bekend dat medeleerlingen gender non-conform gedrag minder acceptabel vinden dan homoseksualiteit. Met andere woorden: “liever een stoere homo dan een verwijfde hetero”.

Over de ervaringen van transgender jongeren is er erg weinig onderzoek. Slechts in één Belgische studie blikten transgender volwassenen terug op hun studietijd: 64% van de jongens en 44% van de meiden (volgens geboortegeslacht) melden dat ze in hun school jaren pesterijen ondervonden omdat ze gender non-conform gedrag vertoonden. Deze pesterijen gingen van verbaal en fysiek geweld, kritiek op uiterlijk, gedrag, of ideeën tot belachelijk gemaakt of genegeerd worden,… en waren voornamelijk afkomstig van medeleerlingen (Motmans, 2009). Uit hetzelfde onderzoek bleek ook dat van de schoolgaande deelnemers, slechts 32% open is ten aanzien van vrienden over de gendergevoelens.

Recent onderzoek naar de ervaringen met geweld op school van LGBT-jongeren (LGBT = holebi en transgender) maakt duidelijk dat het gebrek aan een ‘gemeenschap’ en ‘empowerment’ de voornaamste problemen zijn van deze groep (Grossman et. al, 2009). De aanwezigheid op school van informatie over lokale holebi- en transgender organisaties is dus cruciaal. Verder kan je ook  een GSA (Gender and Sexuality Alliance) opstarten. Het is een veilig netwerk van leerlingen en leerkrachten die projecten organiseren om seksuele en gendervrijheid op school te bevorderen.  Het meest voorkomende coping-gedrag van de jongeren was het ontvluchten en vermijden van stressfactoren door zichzelf te distantiëren van school. Dit uit zich o.a. in spijbelgedrag en schoolmoeheid.

Bronnen: