Hoe?

Vanaf 1 augustus 2018 wordt de procedure om de voornaam te wijzigen volledig overgedragen aan de gemeentes. Vòòr 1 augustus moest het verzoek tot voornaamswijziging aangevraagd worden via een brief naar ‘FOD Justitie – Dienst naamsverandering’. Deze procedure nam gemiddeld zes maanden in beslag. Nu wordt de aanvraag ingediend bij de ambtenaar van de burgerlijke stand en is de procedure veel korter.

Verklaring bij ambtenaar van de burgerlijke stand

Een verzoek tot wijziging van de voornaam wordt ingediend bij de burgerlijke stand van de woonplaats. Je neemt je identiteitskaart mee, en geeft een schriftelijke en ondertekende verklaring af aan de ambtenaar van de burgerlijke stand, alsook een uittreksel uit het strafregister (model 1). In deze verklaring staat het volgende:

  1. dat je de overtuiging hebt dat het geslacht vermeld in je geboorteakte niet overeenkomt met je innerlijk beleefde genderidentiteit
  2. het voorstel van de nieuwe voorna(a)m(en) die in overeenstemming is/zijn met je genderidentiteit.

Je kan deze modelverklaring hier downloaden.

De procedures voornaamsverandering en de wijziging van geslachtsregistratie kunnen perfect op hetzelfde moment geformuleerd worden. Je hoeft deze procedures niet gelijktijdig op te starten. Het kan praktisch voordelig zijn om de voornaamswijziging aan te vragen op het moment van de tweede verklaring van de wijziging van de geslachtsregistratie, dan hoef je normaal gezien slechts één keer een nieuwe identiteitskaart aan te vragen.

De ambtenaar van de burgerlijke stand beslist of de aanvraag voor een voornaamswijziging voldoende gemotiveerd is. Men mag niet weigeren op basis van gerechtelijke voorgeschiedenis. De enige vereiste is dat de nieuw gekozen voornaam in overeenstemming is met de innerlijk beleefde genderidentiteit. Indien geen bezwaar kan de voornaamswijziging binnen enkele dagen worden afgerond. Enkel als bijkomend onderzoek nodig blijkt, kan de procedure tot drie maanden duren.

Minderjarig

Vanaf 12 jaar kan een jongere een voornaamswijziging aanvragen mits toestemming van en in bijzijn van de beide ouders. Een minderjarige (jonger dan 18 jaar en niet ontvoogd) moet worden bijgestaan door de ouders of door de wettelijke vertegenwoordiger wanneer die het verzoek indient. Indien deze personen weigeren om de jongere bij te staan, kan de minderjarige de familierechtbank vragen hen te machtigen om dit verzoek in te dienen met bijstand van een voogd ad hoc. In dit geval krijgt de jongere een advocaat toegewezen door de rechter. Als minderjarige is het mogelijk om voor je 18e verjaardag je voornaam een tweede keer te wijzigen indien je niet overgaat tot een (juridische) wijziging van geslachtsregistratie.

Tot welke gemeente moet je je richten?

  • Als je in België gedomicilieerd bent: de gemeente van de woonplaats (of de gemeente waar het kind is ingeschreven als het gaat over een verzoek van een minderjarige).
  • Als je niet meer in België bent gedomicilieerd: de Belgische gemeente waar je het laatst was ingeschreven.
  • Als je nooit in België bent gedomicilieerd: de stad Brussel